Αρχαία Ελλάδα σε Lego

Ένα ταλαντούχος νεαρός, πραγματικός φιλέλληνας, ο Lasse Vestergård, με άφησε άφωνο, αν δεν μου έφτιαξε την ημέρα. Μετά από ένα ταξίδι στην Ελλάδα το 2010  κατασκεύασε μαζί με τη μητέρα του μια αρχαία ελληνική πολιτεία με Lego. Στο πολύπλοκο σκηνικό, για το οποίο χρειάστηκε περίπου 10 μήνες αποτυπώνει όψεις από τον δημόσιο και ιδιωτικό βίο, τον πολιτισμό και την φιλοσοφία, αρχιτεκτονικά μνημεία και μυθολογικά στοιχεία. Πόσα θα μπορούσαν να μάθουν τα παιδιά μας, αν αναλάμβαναν ένα τέτοιο project;
Θαυμάστε!

Read more...

Unicode Fonts for Ancient Scripts

Στην ιστοσελίδα του Γιώργου Δούρου θα βρείτε συγκεντρωμένες αρκετές ενδιαφέρουσες πολυτονικές γραμματοσειρές σε Unicode μορφή.

Read more...

Δωρεάν διαδικτυακό μάθημα στο HarvardX

Στις 13 Μαρτίου ξεκινά το μάθημα The Ancient Greek Hero από το πανεπιστήμιο του Harvard στην πλατφόρμα διαδικτυακής εκπαίδευσης του edx.org. Γι αυτό έχει σχεδιαστεί ένα σύστημα online κειμένων, βιντεοδιαλέξεων, forum και εργασιών για αξιολόγηση. Το μάθημα θα παραδίδει ο καθηγητής Gregory Nagy με τη βοήθεια πολλών άλλων συνεργατών, ενώ αναμένεται να δοθούν και πιστοποιητικά παρακολούθησης.

Δεν απαιτείται η γνώση αρχαίων ελληνικών αλλά σίγουρα θα χρειαστείτε περίπου 4-6 ώρες την εβδομάδα για έρευνα και μελέτη πηγών από την Ιλιάδα του Ομήρου μέχρι το Blade Runner σύμφωνα με τους σχεδιαστές του μαθήματος.

https://www.edx.org/courses/HarvardX/CB22x/2013_Spring/about

Καλή μελέτη!

Read more...

Κάτουλλος και Ευκλείδης Online

Αν ασχολείσαι με τον Κάτουλλο, τότε σίγουρα πρέπει να επισκεφτείς μια νέα κριτική έκδοση των ποιημάτων του στη διεύθυνση http://www.catullusonline.org. Περιλαμβάνει σχόλια και εικόνες από χειρόγραφα των σημαντικότερων βιβλιοθηκών.

Ο Γάιος Βαλέριος Κάτουλλος (G. Valerius Catullus) ήταν ρωμαίος λυρικός ποιητής που έζησε τον 1ο αιώνα π.Χ. Γεννήθηκε στη Βερόνα της βόρειας Ιταλίας το 84 π.Χ και πέθανε στη Ρώμη σε ηλικία 30 μόλις ετών το 54 π.Χ. Καταγόταν από πλούσια και ευυπόληπτη οικογένεια και σπούδασε στη Ρώμη. από Wikipedia 

Αν πάλι έπεσες  στην εξαιρετική ομιλία του Απόστολου Δοξιάδη με τίτλο Ο Ευκλείδης στο Getttysburg, όπου εξηγεί  ότι ο Αβραάμ Λίνκολν ανέπτυξε τη ρητορική δεινότητά του.χάρη στον Ευκλείδη. 

προσοχή, διαρκεί πάνω 1 ώρα!

Ισως θελήσεις να ψάξεις τα Στοιχεία του Ευκλείδη στο Scibd

Euclid Elements by George Frangeskos

ή και εδώ

Read more...

Annis Query Tool: αναζήτηση και στο συντακτικό

Οι εξελίξεις στον χώρο της ψηφιακής φιλολογίας μπορεί να μην είναι καταιγιστικές αλλά συχνά καταφέρνουν να μας κάνουν να αισιοδοξούμε με τις νέες δυνατότητες που προκύπτουν. Πρόσφατα, ανακοινώθηκε από το Perseus η προσθήκη του Annis2 Query Tool, ενός ανοιχτού κώδικα εργαλείου που λειτουργεί στον browser και μας επιτρέπει να τρέξουμε σύνθετα γλωσσολογικά  ερωτήματα σε ένα  corpus κειμένων με γραμματικά και συντακτικά σχόλια (annotations).

Το Annis2 μπορεί επίσης να εκτελέσει ερωτήματα σαρώνοντας τη βάση δεδομένων (treebanks) από αρχαία ελληνικά και λατινικά κείμενα (The Ancient Greek and Latin Dependency Treebanks ) και να παράξει αποτελέσματα με συγκεκριμένα συντακτικά φαινόμενα.

Στην απεικόνιση παρακάτω μπορούμε, να δούμε τη χρήση της γενικής απόλυτης μετοχής στον Ευθύφρονα του Πλάτωνα:

Το εργαλείο βρίσκεται στη σελίδα http://annis.perseus.tufts.edu/Annis-web/search.html και μπορείτε να δοκιμάσετε μερικά έτοιμα ερωτήματα:

• αναζήτηση έγκλισης (ευκτική): "mood="optative"
•  υποθετικός λόγος του πραγματικού: form="εἰ" & mood="indicative" & mood="indicative" & #1->parent #2 & #3 ->parent #1
• γενική απόλυτη: case="genitive" & form & #2 ->parent[relation="SBJ"] #1
• απαρέμφατο ως υποκείμενο σε απρόσωπο ρήμα ή έκφραση:  mood="infinitive" & POS="verb" & #2 ->parent[relation="SBJ"] #1

Για οδηγίες επισκεφθείτε το Τutorial στη σελίδα του Annis2 για το Perseus  Να σημειωθεί ότι τα αποτελέσματα μπορούν να εξαχθούν σε μορφή απλού ή σχολιασμένου κειμένου και να χρησιμοποιηθούν για περαιτέρω έρευνα.

Read more...

Οι ερωτικές σχέσεις του Δία

Οι ερωτικές σχέσεις του Δία και το γενεαλογικό του δέντρο αποτυπώνονται σε μια ενδιαφέρουσα οπτικοποιημένη εφαρμογή στο visualising.org. Η παρουσίαση επιτρέπει το φιλτράρισμα αναφορών σε κάθε συγγραφέα και συνδέει με δενδροειδή δομή του απογόνους τους. Οι συγγραφείς ταξινομούνται χρονολογικά αλλά δυστυχώς δεν μπορούμε να συγκρίνουμε τις αναφορές δύο ή περισσότερων συγγραφέων ταυτόχρονα. Και έτσι όμως, η προσπάθεια παραμένει ιδιαίτερα χρήσιμη και διαδραστική...

Read more...

Ψηφίστε τη λέξη της χρονιάς για το 2012!

To ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου διοργανώνει για τρίτη συνεχόμενη χρονιά μια ιδιότυπη ψηφοφορία για τη λέξη της χρονιάς; Ψηφίστε μέσα από την ειδική φόρμα τη λέξη που επιθυμείτε ή προτείνετε τη δική σας. Κλικ εδώ για να δείτε τη λίστα για τις λέξεις του 2012! Επειδή η ψηφοφορία δεν είναι μυστική, να αποκαλύψω ότι προσωπικά ψήφισα τη λέξη αλληλεγγύη...

Read more...

Ψηφιακή Αναγέννηση: Ψηφιοποιώντας τον Venetus A

Θέμα του ντοκιμαντέρ είναι οι αγωνιώδεις προσπάθειες μιας διεθνούς ομάδας κλασικών φιλολόγων και άλλων επιστημόνων να διασώσουν και να αποκαλύψουν με τη βοήθεια υψηλής τεχνολογίας τα μυστικά του Venetus A, του αρχαιότερου και πλήρους χειρόγραφου της Ιλιάδας με σχόλια από τον 10ο αιώνα μ.Χ..

Imaging the Iliad: A Digital Renaissance from Vis Center on Vimeo.

Η ψηφιακή έκδοση σε ανάλυση 39 megapixels του Venetus Α διατίθεται στη σελίδα του Center for Hellenic Studies με άδεια χρήσης Creative Commons Attribution-Noncommercial-Share Alike 3.0. Οι φωτογραφίες χρησιμοποιούν το Google Maps API, που επιτρέπουν την εστίσαση, όπως στο Google Maps.

Read more...

Τροία Tρισδιάστατη

Το πανεπιστήμιο του of Cincinnati φιλοξενεί μια ενδιαφέρουσα ιστοσελίδα για την Τροία.

Η Τροία σε 3D είναι το αποτέλεσμα της συνεργασίας του 
Troja-Projekt στο πανεπιστήμιο του Tübingen και του 
CERHAS από το πανεπιστήμιο του Cincinnati. Στον ιστότοπο θα βρείτε ένα πλούσιο υλικό από την ανασκαφή, ιστορικές χρονογραμμές, πληροφορίες για τα πρόσωπα, την υπόθεση και τον τρωικό κύκλο. Ενδιαφέρον έχει η τρισδιάσταση αναπαράσταση της πόλης της Τροίας σε διαδραστικές 
εικόνες  και σε σύντομα 
βίντεο.

TROY HOMEPAGE

Read more...

Homer Book Scanner Open Project

Θέλουμε να ψηφιοποιήσουμε ένα σπάνιο βιβλίο της βιβλιοθήκης μας. Οι εμπορικοί σαρωτές (scanners) προσφέρονται για την σάρωση μεμονωμένων σελίδων και όχι βιβλίων. Αν θέλουμε, λοιπόν,  να ψηφιοποιήσουμε το βιβλίο θα πρέπει ή να το "καταστρέψουμε" ή να μην το σκανάρουμε ποιοτικά. Μια φτηνή λύση στο πρόβλημα αυτό τη δίνει τo Project Homer, μια εργασία δύο "ψηφιακών ανθρωπολόγων", του  Juliano Spyer και του Cosimo Lupo σχετικά με την φτηνή και πρακτική ψηφιοποίηση βιβλίων.

Με τη βοήθεια μιας αυτοσχέδιας κατασκευής, μιας φωτογραφικής μηχανής και ανοιχτού λογισμικού, μπορούν οργανισμοί και σχολεία να αναλάβουν το δικό τους έργο ψηφιοποίησης βιβλίων. Κατεβάστε οδηγίες και το δωρεάν λογισμικό από τη σελίδα του Project Homer  και ξεκινήστε ανέξοδα το δικό σας πρόγραμμα ψηφιοποίησης βιβλίων.
Δείτε την εργασία στην πράξη:


Homer at LDF11: A nod to the Gutenberg press from Sojournposse on Vimeo.

Read more...

Liddell-Scott-Jones Greek-English στον υπολογιστή μας- δωρεάν

Το  Λεξικό Liddell-Scott-Jones Greek-English διατίθεται δωρεάν από την σελίδα του TLG 

( http://stephanus.tlg.uci.edu/lsj/ ) σε ένα χρηστικό περιβάλλον με μια λειτουργική φόρμα αναζήτησης όπως και από την πύλη του Perseus.

Οι παραπάνω εφαρμογές απαιτούν τη χρήση σύνδεσης στο διαδίκτυο. To Diogenes όμως έχει ενσωματώσει το LSJ στον κώδικά του, αφού αυτό διατίθεται δωρεάν πλέον και έτσι μπορούμε να το έχουμε εγκατεστημένο στον υπολογιστή μας, χωρίς να έχουμε απαραίτητα και το TLG ή σύνδεση στο διαδίκτυο. Για να πραγματοποιήσουμε αναζήτηση στο LSJ, επιλέγουμε στη φόρμα αναζήτησης την επιλογή "Look up a word in the Dictionary" και συμπληρώνουμε στο πεδίο Query τη λέξη στα ελληνικά, χωρίς τόνους. Φυσικά, οι παραπομπές στα κείμενα δεν λειτουργούν χωρίς το TLG αλλά και έτσι μπορούμε να έχουμε το LSJ ως εφαρμογή στον υπολογιστή μας. 

Κατεβάστε εδώ το λογισμικό Diogenes me to LSJ και καλές αναζητήσεις.

Read more...

Δουλεύοντας με κείμενα στην ψηφιακή εποχή

Αν έχετε περιέργεια για την ψηφιοποίηση κλασικών κειμένων και την κωδικοποίησή τους με ΤΕΙ XML, απλά κατεβάστε από το Github ένα παράδειγμα και μελετήστε τον κώδικα. Η εφαρμογή παρέχεται δωρεάν από την Bridget Almas (Alpheios Project & Perseus).
https://github.com/balmas/tei-digital-age

Παρακάτω δείτε ένα δείγμα από τη δημιουργία ενός Treebank. Τι είναι το Treebank; Η γνωστή μας συντακτική ανάλυση αποδίδεται σε  γλώσσα σήμανσης XML με ετικέτες και προσδιορισμούς, όπως ADV, OBJ etc. Η ιδιότυπη βάση δεδομένων αποδίδεται οπτικά με δενδροειδή μορφή στο Alpheios. Η σύνταξη με τον τρόπο αυτό εκτός από το εκπαιδευτικό ενδιαφέρον ανοίγει ένα μονοπάτι στην ανάλυση των κειμένων, καθώς μπορεί κανείς να έχει στατιστικά στοιχεία για τη συντακτική θέση μιας λέξης.

Read more...

Digital Epigraphy Toolbox

Το Digital Epigraphy Toolbox είναι ένα καινούριο και εξελιγμένο ερευνητικό εργαλείο για την ανάγνωση και ανάλυση των ελληνικών και λατινικών αρχαίων επιγραφών. Η εφαρμογή επιτρέπει την τρισδιάστατη 3D απεικόνιση της επιγραφής και την αποθήκευση της μεταγραφής της στην διαδικτυακή βιβλιοθήκη. Η εφαρμογή αναπτύχθηκε από το UF στα πλαίσια του Digital Epigraphy & Archaeology (DEA)

Δείτε εδώ την παρουσίαση:

http://www.digitalepigraphy.org/

Read more...

Σημειώσεις Νεύτωνα

Αυτή είναι μια φωτογραφία από τις σημειώσεις του Νεύτωνα, την εποχή των προπτυχιακών του σπουδών στο Trinitu College. O Νεύτων κρατούσε σημειώσεις στα αρχαία ελληνικά και λατινικά την περίοδο περίπου από το 1661 μέχρι το 1665. Την ψηφιοποίηση του αρχείου μπορείτε να δείτε στην ψηφιακή βιβλιοθήκη του Cambridge.


http://cudl.lib.cam.ac.uk/view/MS-ADD-03996/9

Read more...

H Loeb Classical Library ψηφιοποιεί τη συλλογή της

H Loeb Classical Library ψηφιοποιεί τη συλλογή των 515 τόμων κλασικών κειμένων και θα τα διαθέτει στο διαδίκτυο με συνδρομή σε πανεπιστήμια και ιδιώτες. Τα κείμενα θα είναι διαθέσιμα για αναζήτηση λέξεων και φράσεων. Μέχρι τώρα, κάποιοι τόμοι είχαν ψηφιοποιηθεί από την βιβλιοθήκη του Google σε χαμηλή όμως ποιότητα.  Πλέον οι ερευνητές και μελετητές της αρχαιογνωστικής βιβλιοθήκης μαζί με το TLG και το Perseus θα έχουν στη διάθεσή τους τρία πολύ σημαντικά εργαλεία. 


http://www.insidehighered.com/news/2011/08/02/loeb_classical_library_plans_for_digital_version_of_its_classics#Comments

Read more...

Ετοιμάζω μια παρουσίαση για λογισμικά δημιουργίας παρουσιάσεων και album. Τα πιο σημαντικά είναι τα παρακάτω. Αν νομίζετε ότι υπάρχουν και άλλα που πρέπει να λάβω υπόψη μου αφήστε ένα σχόλιο.

1. Google docs - Presentation
2. Sliderocket
3. 280slides
4. LibreOffice
5. Prezi
6. edu.glogster
7. cooliris
8. vuvox
9. animoto
10. photopeach

Read more...

Musaios Flash Tutorials

Πριν από πολλά πολλά χρόνια είχα φτιάξει κάποια tutorials για το Musaios, μια εφαρμογή διαχείρισης της βάσης TLG. Εγώ προσωπικά χρησιμοποιώ το Diogenes, αλλά μπορεί να φανούν χρήσιμα σε κάποιον.

Read more...

Οι ανθρωπιστικές επιστήμες συναντούν την πληροφορική

Συνάντηση εργασίας του Δικτύου Υποδομών για την Έρευνα στις Ανθρωπιστικές Επιστήμες (ΔΥΑΣ), με τίτλο "Οι ανθρωπιστικές επιστήμες συναντούν την επιστήμη της πληροφορικής", πραγματοποιήθηκε στις 18 Ιανουαρίου 2011 στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών. Κατά τη συνάντηση, οι εταίροι του ΔΥΑΣ (Ακαδημία Αθηνών, Ερευνητικό Κέντρο Αθηνά, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, Ίδρυμα Έρευνας και Τεχνολογίας, Διεύθυνση Εθνικού Αρχείου Μνημείων - Υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού, Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Συστημάτων Επικοινωνιών και Υπολογιστών - Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο) εστίασαν σε τρεις θεματικές: Διαχείριση όρων και λεξιλογίου στο ψηφιακό περιβάλλον, Εκδόσεις και συλλογές στο ψηφιακό περιβάλλον και, τέλος, Ψηφιακές υπηρεσίες για τις ανθρωπιστικές επιστήμες.

Oμιλητές της εκδήλωσης ήταν εκπρόσωποι ερευνητικών κέντρων και πανεπιστημίων. Από την πλευρά του Εθνικού Κέντρου Τεκμηρίωσης, η κα Δρ. Εύη Σαχίνη, Προϊσταμένη Τμήματος Στρατηγικής και Ανάπτυξης, παρουσίασε τις δράσεις του ΕΚΤ για ψηφιακές εκδόσεις και συλλογές στις ανθρωπιστικές επιστήμες, ενώ ο κ. Νίκος Χούσος, Προϊστάμενος Μονάδας Ανάπτυξης Εφαρμογών του ΕΚΤ, παρουσίασε πιο συγκεκριμένα τις ψηφιακές υποδομές και υπηρεσίες που αναπτύσσει το ΕΚΤ για τις ανθρωπιστικές επιστήμες.

Το ΕΚΤ αναπτύσσει υποδομές που υποστηρίζουν τη διάχυση της επιστημονικής γνώσης και δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στις υποδομές που εξυπηρετούν τις ανθρωπιστικές επιστήμες. Σε συνεργασία με τα Ινστιτούτα Ανθρωπιστικών Επιστημών του ΕΙΕ, το ΕΚΤ έχει αναπτύξει τρία επιστημονικά περιοδικά ανοικτής πρόσβασης (www.byzsym.org, www.tekmeria.org, www.historicalreview.org), δύο επιστημονικές περιοδικές εκδόσεις (www.ine-newsletter.org, www.ine-notebooks.org) και δύο θεματικά αποθετήρια για τις ανθρωπιστικές επιστήμες, τον Πανδέκτη (http://pandektis.ekt.gr), και, σε συνεργασία με το Υπουργείο Πολιτισμού, την ψηφιακή Ζωφόρο του Παρθενώνα (www.parthenonfrieze.gr). Μέσω των υποδομών αυτών, διατίθεται με Ανοικτή Πρόσβαση μεγάλος όγκος ψηφιοποιημένου επιστημονικού και πολιτιστικού αποθέματος που έχει παραχθεί στην Ελλάδα, και διευκολύνεται η μετάβαση στο ψηφιακό περιβάλλον εργασίας για ερευνητές, μαθητές, δασκάλους.

Το Δίκτυο Υποδομών για την Έρευνα στις Ανθρωπιστικές Επιστήμες ΔΥΑΣ συγκροτήθηκε το Μάρτιο του 2009, με στόχο την προώθηση της συνεργασίας των ερευνητικών φορέων και την ενίσχυση της ποιότητας της έρευνας στο πεδίο των ανθρωπιστικών επιστημών, την καταπολέμηση της απομόνωσης των ερευνητών και της επικάλυψης των δραστηριοτήτων τους και τη δημιουργία μιας πλατφόρμας ανταλλαγής ιδεών, καινοτομίας και πειραματισμού. Αποστολή του είναι η δημιουργία ενός δικτύου έρευνας των ανθρωπιστικών επιστημών, μια πρόταση για τη δημιουργία ερευνητικής υποδομής για τις ανθρωπιστικές επιστήμες και μια πρόταση για τη διασύνδεση με την ευρωπαϊκή υποδομή DARIAH.

Η προετοιμασία για το ευρωπαϊκό πρόγραμμα DARIAH (Digital Research Infrastructure for the Arts and Humanities) ξεκίνησε τον Σεπτέμβριο του 2008 με στόχο τη δημιουργία μιας ερευνητικής υποδομής, μιας υπηρεσίας δηλαδή που θα υποστηρίζει, σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, την έρευνα με ψηφιακά μέσα στο πεδίο των ανθρωπιστικών επιστημών. Στόχος της ευρωπαϊκής υποδομής DARIAH είναι να παρέχει στους ερευνητές μια συνολική ηλεκτρονική υπηρεσία, και πιο συγκεκριμένα: πρόσβαση στα ψηφιακά αντικείμενα, διάθεση εργαλείων επεξεργασίας επικοινωνίας και συνεργασίας με άλλους ερευνητές και δυνατότητα σύνταξης και δημοσίευσης μελετών.

Το DARIAH θα εξασφαλίζει μακροχρόνια πρόσβαση και διατήρηση ερευνητικών δεδομένων και υλικού σε ψηφιακό περιβάλλον. Σε αυτό το πλαίσιο, θα ενοποιήσει πρωτοβουλίες εθνικών υποδομών στις χώρες όπου τέτοιες υποδομές έχουν αναπτυχθεί και θα ενθαρρύνει τη δημιουργία τους στις χώρες όπου δεν υπάρχουν, θα παράσχει χώρο επικοινωνίας και συνεργασίας των ερευνητών, θα εξασφαλίσει χώρο πειραματισμών και καινοτομίας και θα αναλαμβάνει εκπαιδευτικές και συμβουλευτικές υπηρεσίες. Η κατασκευή της υποδομής θα αρχίσει τον Φεβρουάριο του 2011, ενώ τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης καλούνται να μετάσχουν σε αυτήν, χρηματοδοτώντας το κόστος κατασκευής και λειτουργίας της.

Το δίκτυο ΔΥΑΣ ανταποκρίνεται σε αυτό τον σκοπό, τη διασύνδεση δηλαδή με την ευρωπαϊκή υποδομή DARIAH. Το έργο είναι εξάμηνης διάρκειας με προϋπολογισμό 125.000 ευρώ που καλύπτεται κατά 100% από το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Αττικής (ΠΕΠ Αττικής) 2007-2013. Το ΔΥΑΣ αφορά τόσο τους φορείς που παρέχουν υπηρεσίες στο πεδίο των ανθρωπιστικών επιστημών (ερευνητικά και ακαδημαϊκά ιδρύματα, φορείς πολιτιστικής κληρονομιάς και φορείς τεχνολογίας), όσο και την ερευνητική κοινότητα, τους χρήστες δηλαδή των υπηρεσιών αυτών σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο.

Read more...

24 ώρες αρχαιογνωσία

Ο Χρήστος Κωτσιόπουλος είναι ένας πραγματικά εμπνευσμένος φωτογράφος του ουρανού. Πραγματοποιώντας ατελείωτες ώρες φωτογράφησης συνήθως στο χειμωνιάτικο κρύο αξιοποιεί τη τεχνική time lapse, για να απεικονίσει την κίνηση των ουράνιων σωμάτων. Αρχαία μνημεία ή μαγικά τοπία, όπως ο Ναός του Ποσειδώνα και ο Κιθαιρώνας,  "ποζάρουν" με κατοχυρωμένη ακινησία σε αντίστιξη προς τη διαχρονική κίνηση του ουρανού.

Αυτή είναι μια πανοραμική λήψη 24 ωρών! 

Αστρικές ιχνογραμμές πάνω από τον αρχαίο ναό της Αρτέμιδος
στην Βραβρώνα Αττικής.

Read more...

«Γιατί διδάσκουμε Αρχαία Ελληνικά στα παιδιά»

Ι.Θ. Κακριδής

«Γιατί διδάσκουμε Αρχαία Ελληνικά στα παιδιά»

Γιατί αλήθεια διδάσκουμε τα αρχαία ελληνικά στα παιδιά που
θέλουμε να μορφώσουμε, σε τόσο πολλές ώρες μάλιστα;

Τρεις είναι οι κύριοι λόγοι που μας υποχρεώνουν να βοηθήσουμε τα
παιδιά μας να επικοινωνήσουν όσο γίνεται περισσότερο με τον αρχαίο
κόσμο.

Πρώτα απ’ όλα, γιατί είμαστε κι εμείς Έλληνες. Από τον καιρό του
Ομήρου ως σήμερα έχουν περάσει κάπου δυο χιλιάδες εφτακόσια χρόνια.
Στους αιώνες που κύλησαν οι Έλληνες βρεθήκαμε συχνά στο απόγειο της
δόξας, άλλοτε πάλι στα χείλια μιας καταστροφής
ανεπανόρθωτης∙ νικήσαμε και νικηθήκαμε αμέτρητες φορές∙ δοκιμάσαμε
επιδρομές και σκλαβιές∙ αλλάξαμε θρησκεία∙ στους τελευταίους αιώνες η
τεχνική επιστήμη μετασχημάτισε βασικά τη μορφή της ζωής μας∙ και
όμως κρατηθήκαμε Έλληνες, με την ίδια γλώσσα‐φυσικά εξελιγμένη‐, με
τα ίδια ιδανικά, τον ίδιο σε πολλά χαραχτήρα και με ένα πλήθος στοιχεία
του πολιτισμού κληρονομημένα από τα προχριστιανικά χρόνια. Στον
πνευματικό τομέα κανένας λαός δεν μπορεί να προκόψει, αν αγνοεί την
ιστορία του, γιατί άγνοια της ιστορίας θα πει άγνοια του ίδιου του ίδιου
του εαυτού του. Είμαι Έλληνας, συνειδητός Έλληνας, αυτό θα πει, έχω
αφομοιώσει μέσα μου την πνευματική ιστορία των Ελλήνων από τα
μυκηναϊκά χρόνια ως σήμερα.
Ο δεύτερος λόγος που μας επιβάλλει να γνωρίσουμε την αρχαία
πνευματική Ελλάδα είναι ότι είμαστε κι εμείς Ευρωπαίοι. Ολόκληρος ο
Ευρωπαϊκός πολιτισμός στηρίζεται στον αρχαίο Ελληνικό, με συνδετικό
κρίκο τον ρωμαϊκό. Με τους άλλους Ευρωπαίους μας δένει βέβαια και ο
Χριστιανισμός, όσο και να μας χωρίζουν ορισμένα δόγματα. Μα και ο
Χριστιανισμός έπρεπε να δουλευτεί πρώτα με την Ελληνική σκέψη, για να
μπορέσει ν’ απλώσει έπειτα στον ευρωπαϊκό χώρο. Η ρίζα του πολιτισμού
των Ευρωπαίων όλων είναι ο αρχαίος ελληνικός στοχασμός και η τέχνη,
γι’ αυτό δεν μπορεί να τα αγνοεί κανείς, αν θέλει να αισθάνεται πως
πνευματικά ανήκει στην Ευρώπη.
Μα ο κυριότερος λόγος που δεν επιτρέπεται οι νέοι μας ν’ αγνοούν
την αρχαίαν Ελλάδα είναι άλλος: στην Ελλάδα για πρώτη φορά στα
χρονικά του κόσμου ανακαλύφτηκε ο άνθρωπος ως αξία αυτόνομη, ο
άνθρωπος που θέλει να κρατιέται ελεύθερος από κάθε λογής σκλαβιά,
και υλική και πνευματική. Μέσα στους λαούς που περιβάλλουν τον
ελληνικό χώρο στα παλιά εκείνα χρόνια υπάρχουν πολλοί με μεγάλο
πολιτισμό, πάνω απ’ όλους οι Αιγύπτιοι και οι Πέρσες. Οι λαοί όμως αυτοί
ούτε γνωρίζουν ούτε θέλουν τον ελεύθερο άνθρωπο. Το απολυταρχικό
τους σύστημα επιβάλλει στα άτομα να σκύβουν αδιαμαρτύρητα το κεφάλι
μπροστά στο βασιλέα και στους θρησκευτικούς αρχηγούς. Η ελεύθερη
πράξη και η ελεύθερη σκέψη είναι άγνωστα στον εξωελληνικό κόσμο. Και
οι Έλληνες; Πρώτοι αυτοί, σπρωγμένοι από μια δύναμη που βγαίνει από
μέσα τους και μόνο, την δεσποτεία θα την μεταλλάξουν σε δημοκρατία,
και από την άβουλη, ανεύθυνη μάζα του λαού θα πλάσουν μια κοινωνία
από πολίτες ελεύθερους, που καθένας τους να νιώθει τον εαυτό του
υπεύθυνο και για τη δική του και για των άλλων την προκοπή. Ο
στοχασμός είναι κι αυτός ελεύθερος για τα πιο τολμηρά πετάματα του
νου και της φαντασίας. Ο Έλληνας είναι ο πρώτος, που ενώ ξέρει πως δεν
μπορεί ατιμώρητα να ξεπεράσει τα σύνορα του ανθρώπου και να γίνει
θεός, όμως κατέχεται από μια βαθιά αισιοδοξία για τις ανθρώπινες
ικανότητες και είναι γεμάτος αγάπη για τον άνθρωπο, που τον πιστεύει
ικανό να περάσει τις ατέλειές του και να γίνει αυτό που πρέπει να είναι−ο
τέλειος άνθρωπος.
Αυτή η πίστη στον τέλειον άνθρωπο, συνδυασμένη με το βαθύ
καλλιτεχνικό αίσθημα που χαρακτηρίζει την ελληνική φυλή, δίνει στον
αρχαίον Έλληνα τον πόθο και την ικανότητα να πλάσει πλήθος ιδανικές
μορφές σε ό,τι καταπιάνεται με το νου, με τη φαντασία και με το χέρι: στις
απέριττες μορφές που σχεδιάζουν οι τεχνίτες στα αγγεία της καθημερινής
χρήσης, στη μεγάλη ζωγραφική, στην πλαστική του χαλκού και του
μαρμάρου, πάνω απ’ όλα στο λόγο τους, και τον πεζό και τον ποιητικό.
Αυτόν τον κόσμο θέλουμε να δώσουμε στα παιδιά μας, για να
μορφωθούν∙ για να καλλιεργήσουν τη σκέψη τους αναλύοντας τη σκέψη
των παλιών Ελλήνων∙ για να καλλιεργήσουν το καλλιτεχνικό τους
αίσθημα μελετώντας ό,τι ωραίο έπλασε το χέρι και η φαντασία των
προγόνων τους∙ για να μπορέσουν κι αυτοί να νιώσουν τον εαυτό τους
αισιόδοξο, ελεύθερο και υπεύθυνο για τη μοίρα του ανθρώπου πάνω στη
γη∙ προπαντός για να φουντώσει μέσα τους ο πόθος για τον τέλειον
άνθρωπο.

Read more...